Tiyatroda Perde Kapandığında Oyun Biter mi? Yoksa Sanat Seyircide ve Oyuncuda Yaşamaya Devam mı Eder?

Bir tiyatro oyununun sonunu hepimiz biliriz.

Perde kapanır, ışıklar söner, oyuncular sahneden çekilir ve seyirci yavaş yavaş salondan ayrılır. Oyun bitmiştir.

Peki gerçekten her şey bitmiş midir?

Yıllar içinde sahne aldığım oyunlarım oldu. Her oyunun bir başlangıcı, bir süresi ve sonunda kapanan bir perdesi oldu. Ama bazen oyunların, seyircinin içinde bıraktığı etkinin ne kadar devam ettiğini hiçbir zaman bilemedim.

Bazen bir oyunun bittiğini, perde kapandığında değil, seyircinin salondan ayrılışını izlerken anlarız. Bezen de perde kapandığında oyun gerçekten sona erer. Ama asıl merak edilen, o oyunun seyircinin içinde ne kadar yaşamaya devam ettiğidir.

Bazen de bir oyunun etkisini perde kapandığı anda değil, salondan çıkan seyircinin yüzünde görmekte mümkündür. Kimi sessizce düşünerek çıkar, kimi yanında oturanla oyunu konuşur. Kimi güler, kimi gözlerini siler. Oyun bitmiştir ama seyircinin içinde bir şeyler hala devam etmektedir.

Bir de sahnenin öteki tarafı vardır. Perde kapandıktan sonra seyirci salondan ayrılır, oyuncu ise kulise çekilir. Alkışın sesi yavaş yavaş diner ama o alkışın oyuncuda bıraktığı duygu kolay kolay dinmez. Ancak alkış sona erdiğinde oyuncunun içinde kalan yalnızca alkışın sesi değildir.

Sahnede yaşananlar, söylenen sözler, paylaşılan duygular oyuncunun içinde bir süre daha yaşamaya devam eder.

Belki de Sanatın asıl yolculuğu tam burada başlıyor. Perde kapanıyor oyun bitiyor, seyirci salondan ayrılıyor, oyuncu kulise çekiliyor. Ama geride kalan yalnızca bir oyunun anısı değil. Seyircinin içinde kalan bir duygu, oyuncunun içinde kalan bir söz, bir bakış, bir sahne. Hepsi Sanatın görünmeyen tarafında yaşamaya devam ediyor. Çünkü Sanat yalnızca sahnede yaşanan ve perde kapandığında sona eren bir şey değil; seyircinin içinde başka, oyuncunun içinde başka bir biçimde yaşamını sürdüren bir karşılaşma. Belki de bu yüzden bir Sanat eserinin ne zaman bittiğini söylemek kolay, insanda ne zaman sona erdiğini söylemek ise mümkün değil.

Belki de perde kapandığında biten yalnızca oyundur.

Ama Sanatın bıraktığı iz, perdeyle birlikte kapanmaz; seyircinin içinde de oyuncunun içinde de yaşamaya devam eder.

Yazımı bitirdiğimde, bu satırların içinden yazımın başlığı da çıkmış oldu.

Bir dahaki yazımda buluşuncaya kadar hoş çakalın. Sevgiyle kalın.