1319 Sayılı EmlakVergisi Kanununa 2019 yılında; 7194 Sayılı Dijital Hizmet Vergisi ile Bazı Kanunlarda ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile “Değerli Konut Vergisi” kısım başlığı altında 42 ilâ 49 uncu maddeler eklenmiş olup bu maddelerin uygulamasına ilişkin usul ve esaslar “Değerli Konut Vergisi Genel Tebliği” ile belirlenmiştir. (Değerli Konut Vergisi Genel Tebliğine
https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/01/20210115-2.htm linkinden ulaşabilirsiniz)
Türkiye sınırları içinde bulunan ve bina vergi değeri 1319 sayılı Kanunun 42 inci maddesinde yer alan tutarı aşan mesken nitelikli taşınmazlar değerli konut vergisinin konusunu teşkil etmektedir.
Değerli konut vergisi uygulamasında “mesken nitelikli taşınmaz” kavramı, mesken niteliğini haiz binalar ile birden fazla bağımsız bölümden oluşan binalarda her bir bağımsız bölümü ifade eder. Her bir bağımsız bölüm vergilendirme açısından ayrı ayrı değerlendirilir.
Değerli konut vergisine tabi olan mesken nitelikli taşınmazların daha sonraki yıllarda bina vergi değerinin, beyannamenin verileceği yılda geçerli olan 1319 sayılı Kanunun 42 nci maddesinde yer alan tutarın altında kalması halinde, bu durum mükellef tarafından tevsik edici belgeler ile birlikte ilgili vergi dairesine bildirilir ve bu durumda ilgili yıla ilişkin Değerli Konut Vergisi Beyannamesini vermezler.
Bugünkü tarih itibariyle, değerli konut vergisinin mükellefleri, birden fazla konutu olanların, bu konutları için 2025 yılında bağlı olduğu belediyelerce belirlenen emlak vergi değeri 15.709.000 TL’yi aşanlardan en düşük değerli bir konut hariç diğer konutları için 20 Şubat 2026 günü sonuna kadar; vergi mükellefiyeti bulunanların bağlı olduğu vergi dairesine, mükellefiyeti bulunmayanların ise konutun adresinin bulunduğu yerdeki vergi dairesine elektronik ortamda Değerli Konut Vergisi Beyannamesi vermeleri gerekiyor.
2026 yılında verilecek Değerli Konut Vergisi Beyannamesinde Yer Alan Matrah Üzerinden Hesaplamaya Esas Alınacak Vergi Oranları aşağıdadır.
15.709.000.- TL ile 23.564.000.- TL arasında olanlar (bu tutar dahil)
15.709.000.- TL’yi aşan kısmı için (Binde 3)
31.421.000.- TL’ye kadar olanlar (bu tutar dahil) 23.564.000.- TL’si için
23.565.- TL, fazlası için (Binde 6)
31.421.000.- TL’den fazla olanlar 31.421.000.- TL’si için 70.707 TL,
fazlası için (Binde 10)
oranları uygulanacaktır.
Birden fazla meskeni olanların, muafiyet uygulanacak en düşük değerli tek mesken beyannameye dahil edilmeyecek olup, bu meskene ilişkin bilgiler Tebliğ ekinde yer alan (Ek 2A) ile vergi dairesine bildirim yapmaları gerekiyor. Verilecek beyannamelere konutların değerlerini tevsiki için konutun bulunduğu belediyeden alacakları belge veya emlak vergi beyannamesini /beyannamelerini vergi dairesine tevdi etmeleri gerekiyor.
Değerli Konut Vergisi beyanı dolayısıyla tahakkuk edecek olan değerli konut vergisi, beyanın yapıldığı yılda iki eşit taksitte olmak üzere ilk taksiti Şubat ayının son gününe kadar, ikinci taksiti ise ağustos ayının son gününe kadar ödenmesi gerekiyor.
Taşınmazın mesken niteliğini haiz olup olmadığı hususunun değerlendirilmesinde, taşınmazın kayıtlardaki niteliğinin yanında fiilen kullanım durumuna da bakılır.
Mesken nitelikli konutun işyeri olarak kiraya verilmesi halinde bu konutun emlak vergisi değeri 15.709.000.- TL’yı aşmış olsa dahi fiilen kullanımı işyeri olduğu için bu konut değerli konut vergisi beyanına dahil edilmeyecektir.
Sahip olunan konutların Değerli Konut Verginin kapsamına girip girmedikleri ve beyan edilip, edilmeyecekleri yönünde yapılacak hesaplamalarda, birden fazla konutu olanların bir veya birden fazla konutlarının ilgili yılda Belediyece hesaplanan emlak vergi değerlerinin 2025 yılı için belirlenen Değerli Konut Vergisi beyanına esas alınacak değer olan 15.709.000.- TL’nın altında kalmaları halinde bu konutlar Değerli Konut Vergisi hesaplamasına dahil edilmeyeceklerdir.
Esas faaliyet konusu bina inşası olanların işletmelerine kayıtlı bulunan ve henüz ilk satışa, devir ve temlike konu edilmemiş yeni inşa edilen mesken nitelikli taşınmazlar ilk satışa, devir ve temlike konu edilmediği sürece vergiden muaftır. Bu muafiyet hükmü arsa karşılığı inşaat işlerinde sözleşme gereği taahhüt işini üstlenen müteahhide kalan mesken nitelikli taşınmazlar için de uygulanır. Söz konusu taşınmazların kiraya verilmesi veya sair surette kullanılması durumunda muafiyetten yararlanılması mümkün değildir.