2017 yılı kamu yatırım tahsisleri

0

Kalkınma Bakanlığı'nın yayımladığı 2017 yılı kamu yatırım tahsislerine ilişkin verilere bakıldığında; merkezi yönetime dahil kamu idareleri (Genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, özel bütçe kapsamındaki kamu idareleri, düzenleyici ve denetleyici kurumlar), döner sermayeli kuruluşlar, sosyal güvenlik kurumları, kamu iktisadi teşebbüsleri (KİT) ve özelleştirme kapsamına alınan kuruluşlar tarafından 2017 yılında gerçekleştirilecek yatırımlar için toplam 80 milyar 393 milyon 89 bin TL tahsis edildiği ve 2016 yılında bu kurumlar için tahsis edilen toplam 64 milyar 927 milyon 811 bin TL dikkate alındığında, 2017 yılı kamu yatırım tahsislerinin geçen yıla göre % 23,8 oranında arttığı görülmektedir.

2017 yılı için tahsis edilen toplam kamu yatırımlarının sektörler itibariyle dağılımı şöyledir: Tarım sektörüne 10 milyar 179 milyon 367 bin TL, madencilik sektörüne 1 milyar 836 milyon 706 bin TL, imalat sektörüne 997 milyon 439 bin TL, enerji sektörüne 5 milyar 102 milyon 361 bin TL, ulaştırma sektörüne 23 milyar 924 milyon 694 bin TL, turizm sektörüne 493 milyon 807 bin TL, konut sektörüne 604 milyon 777 bin TL, eğitim sektörüne 13 milyar 469 milyon 40 bin TL, sağlık sektörüne 7 milyar 430 milyon 716 bin TL, diğer kamu hizmetlerine ise 16 milyar 354 milyon 182 bin TL (iktisadi:10 milyar 95 milyon 124 bin TL, sosyal: 6 milyar 259 milyon 58 bin TL) ayrılmıştır.

Toplam kamu yatırım tahsislerinin bütçe türleri itibariyle dağılımı ve toplam yatırım içindeki payları ise şöyle oluşmuştur: Merkezi yönetim bütçesi: 65 milyar 381 milyon 707 bin TL (% 81,3), döner sermayeli kuruluşlar: 1 milyar 45 milyon 578 bin TL (% 1,3), sosyal güvenlik kurumları: 357 milyon TL (% 0,4), kamu iktisadi teşebbüsleri: 13 milyar 328 milyon 384 bin TL (% 16,6), özelleştirme kapsamına alınan kuruluşlar: 280 milyon 420 bin TL (% 0,3).

Söz konusu yatırımları sektör bazında ağırlıklı olarak gerçekleştirecek bazı kurumların (bütçe türleri) bu yatırımları karşılama oranları ise şöyledir: Merkezi yönetim bütçesi yatırımlarının; konut sektörünün yüzde 99,8'ini, eğitim sektörünün yüzde 98,9'unu, turizm sektörünün yüzde 96,9'unu, sağlık sektörünün yüzde 95,8'ini, tarım sektörünün yüzde 94,9'unu, ulaştırma sektörünün yüzde 66,8'ini, enerji sektörünün yüzde 35,5'ini, diğer kamu hizmetlerinin yüzde 96,9'unu, KİT yatırımlarının ise; imalat sektörünün yüzde 81,2'sini, madencilik sektörünün yüzde 74,7'sini, enerji sektörünün yüzde 60,8'ini, ulaştırma sektörünün ise yüzde 32,7'sini, oluşturduğu görülmektedir.

2016 yılına göre 2017 yılında sektörlere tahsis edilen yatırımlardaki artışlar (%) şöyledir: konut:41,7, sağlık:39,5, tarım:28,9, madencilik:24,0, Ulaştırma:20,4, eğitim:15,2, enerji:4,7, imalat:3,5, turizm:0,7, diğer kamu hizmetleri:37,5 (iktisadi: 42,8, sosyal:29,6).

Sektörlerin 2016 ve 2017 yıllarında toplam yatırım içindeki payları (%) ise şöyledir: Ulaştırma:(30,6)(29,8), eğitim:(18,0)(16,8), tarım:(12,2)(12,7), sağlık:(8,2)(9,2), enerji:(7,5(6,3), madencilik:(2,3)(2,3), imalat:(1,5)(1,2), turizm:(0,8)(0,6), konut:(0,7)(0,8), diğer kamu hizmetleri:(18,3)(20,3). Görüldüğü gibi, 2017 yılında geçen yıla göre dokuz ana sektörden; tarım, sağlık ve konut sektörlerinin toplam yatırım içindeki payları artmış, madencilik payını korumuş, ulaştırma, eğitim, enerji, imalat ve turizm sektörlerinin payları ise azalmıştır.

Bazı sektörlerin dikkati çeken alt başlıklarının 2017 yılı kamu yatırım toplamı içindeki payları (%) ise şöyledir: Sulama:8,3, ormancılık:1,7, bitkisel üretim:2,2, hayvancılık:0,3, su ürünleri:0;1, gıda:0,4, kimya:0,3, demir-çelik:0,2, karayolu:11,1, demiryolu:9,9, havayolu:1,1, denizyolu:0,8, oto yollar:0,8, kent içi ulaşım:3,8, kültür:1,5, beden eğitimi ve spor:0,8, yüksek öğretim:5,7, ilköğretim ve gen. ortaöğretim:5,2, mesleki ve teknik eğitim:3,5, diğer kamu hizmetleri(iktisadi:12,6, sosyal:7,8), genel idare:4,5, güvenlik hizmetleri:4,5, adalet hizmetleri:3,2, teknolojik araştırma:3,0, içme suyu:1,7, şehirleşme:0,4, kırsal alan planlaması: 0,4, çevre:0,2, KOBİ ve girişimcilik:0,1.